OpenAI, Apache 2.0 lisanslı GPT-OSS-120B ve 20B açık ağırlıklarını yayımladı: Ücretsiz indirme, yüksek akıl yürütme performansı
OpenAI, altı yıl sonra ilk kez açık ağırlıklı iki büyük dil modelini, GPT-OSS-120B ve GPT-OSS-20B’yi Apache 2.0 lisansı ile ücretsiz indirmeye sundu. MoE mimarisi, 128K bağlam, yüksek akıl yürütme ve araç kullanımı performansı, düşük donanım gereksinimleri ve geniş dağıtım seçenekleriyle modeller; geliştiriciler, kurumlar ve araştırmacılar için dikkat çekici bir alternatif sunuyor. Güvenlik tarafında CBRN filtreleri, denetimsiz CoT izlenebilirliği ve 500 bin dolarlık red teaming yarışması öne çıkıyor.
OpenAI, açık ağırlıklı yapay zeka ailesine iki yeni modeli ekledi: GPT-OSS-120B ve GPT-OSS-20B. Apache 2.0 lisansı altında ücretsiz indirilebilen modeller, şirketin GPT-2’den bu yana ilk kez açık ağırlık yayınlamasıyla stratejik bir dönüşüme işaret ediyor. Modeller Hugging Face üzerinden erişilebilir durumda; PyTorch ve Apple Metal için referans çalıştırma kodları, MXFP4 ön-kuantizasyon seçenekleriyle birlikte sunuluyor.
Her iki model de Transformer tabanlı mixture-of-experts (MoE) yaklaşımını kullanıyor. MoE, her girdi için yalnızca ilgili uzmanları etkinleştirerek aktif parametre sayısını düşürüyor; bu sayede maliyet/verim dengesi iyileşiyor. Modeller 128 bin token’a kadar bağlam penceresini destekliyor. RoPE pozisyon kodlaması, multi-query attention ve sparse attention gibi teknikler bellek ve hesaplama verimliliğini artırmak üzere entegre edilmiş.
Donanım tarafında GPT-OSS-120B, 80 GB belleğe sahip tek bir GPU üzerinde çalışabilecek şekilde optimize edilirken; GPT-OSS-20B yalnızca 16 GB bellek gereksinimiyle edge senaryolarına ve daha yaygın donanımlara uygun bir seçenek olarak öne çıkıyor. Microsoft, 20B modelini ONNX Runtime ile Windows cihazlara optimize ederken; modellerin dağıtımı için Hugging Face, Azure, AWS, Databricks, Vercel ve Cloudflare desteği açıklanmış durumda. Donanım ortaklıklarında NVIDIA, AMD, Cerebras ve Groq için optimizasyonlar yürütüldü.
Performans cephesinde OpenAI, GPT-OSS ailesinin o3, o3-mini ve o4-mini ile karşılaştırmalı testlerde güçlü sonuçlar verdiğini belirtiyor. Kod üretimi (Codeforces), akademik genel bilgi (MMLU, HLE), matematik (AIME 2024–2025), sağlık (HealthBench) ve araç çağırma/fonksiyon kullanımı (TauBench) gibi kıyaslamalarda özellikle GPT-OSS-120B’nin o4-mini’ye yakın veya yer yer daha iyi sonuçlar aldığı; 20B’nin ise birçok testte o3-mini’yi geçtiği paylaşılıyor.
Güvenlik ve sorumlu kullanım için çok katmanlı önlemler öne çıkıyor. Ön eğitim sürecinde CBRN (kimyasal, biyolojik, radyolojik, nükleer) içerikleri filtrelendi; sonradan eğitim aşamasında zararlı taleplere karşı direnç artırıldı. Kötüye kullanım değerlendirmeleri kapsamında biyoloji ve siber güvenlik gibi alanlarda reddetmeyecek şekilde eğitilmiş varyantlarla stres testleri yapıldı; bu varyantların yeteneklerinin sınırlı kaldığı ve dış bağımsız uzmanlarca denetlendiği belirtildi. Zincirleme düşünme (CoT) kapasitesi denetimsiz yöntemlerle izlenebilir hale getirildi; OpenAI, geliştiricilerin bu düşünce izlerini son kullanıcıya göstermemesini tavsiye ediyor. Ayrıca toplam 500 bin dolarlık ödül havuzuna sahip bir red teaming yarışması ile topluluk katkısı teşvik ediliyor.
Sonuç olarak GPT-OSS-120B ve GPT-OSS-20B, düşük maliyetli kurulumlardan kurumsal üretim ortamlarına kadar geniş bir yelpazede konumlanıyor. Açık lisans, optimize dağıtım seçenekleri ve rekabetçi kıyaslamalar, OpenAI’ın açık ekosisteme güçlü bir dönüş yaptığını gösteriyor.
